Makaleler Açık Erişimlidir ve Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile Lisanslanmaktadır.
XHızlı Arama
Çanakkale'de Kentsel Klimatik Konfor Eğilimleri ve Yeşil Alan Yapısının Değerlendirilmesi
Filiz Öner1, Faize Sarış21Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Coğrafya Anabilim Dalı, Çanakkale2Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Coğrafya Anabilim Dalı, Çanakkale
İklim değişikliği ve kentleşmenin etkisiyle artan ısı stresi, kentsel dış ortam etkinliklerinde klimatik konforun önemini artırmaktadır. Bu çalışma, Çanakkale’de 1975–2022 dönemine ait sıcaklık, nem, rüzgâr, güneşlenme ve yağış verilerini kullanarak aylık ve günlük klimatik konfor koşullarını Turizm İklim İndisi (TCI) ve Tatil İklim İndisi (HCI) ile değerlendirmektedir. Klimatik konfordaki uzun dönem eğilimler Kendall Tau-b ve Pearson korelasyon testleriyle analiz edilmiştir. Yeşil alanlar, kentlerde dış ortam etkinliklerinin yoğun bir şekilde yapıldığı ve klimatik konfora olumlu etki eden alanlardır. Çanakkale Belediyesi yeşil alan envanteri değerlendirilerek, yeşil alan kapasitesinin klimatik konforu destekleyici etkisi tartışıldı. Çalışma bulgularına göre Mayıs, Haziran ve Eylül ayları “İyi–Mükemmel–İdeal” konfor düzeylerine sahipken; Ocak ve Aralık aylarında yalnızca “Elverişsiz–Marjinal–Kabul Edilebilir” koşullar görülmektedir. Yaz aylarında sıcaklık ve nemin birlikte artması konforu belirgin biçimde düşürmektedir. Son 30 yılda konforlu gün sayılarındaki artış, kentteki ısınma eğilimiyle ilişkilidir. 2020’li yıllarda ideal günlerin genişlemesi olumlu görünse de, artan kentleşme yoğunluğu gelecekte konforu olumsuz etkileyebilir. Nitekim son 20 yılda nüfus %76 artarken, yeşil alan büyüklüğü yalnızca %4,4 artmış; kişi başına düşen yeşil alan ise %40 azalmıştır. Kent ölçeğinde erişilebilirliği artırmak adına küçük-orta ölçekli yeşil alanlara ağırlık verilse de, klimatik konfor ve ekosistem hizmetlerinin desteklenmesi bakımından büyük yeşil alanların artırılması önemlidir
Anahtar Kelimeler: Klimatik konfor, Zamansal değişim, Yeşil alan, Çanakkale
Assessment of Urban Climatic Comfort Trends and Green Space Structure in Çanakkale
Filiz Öner1, Faize Sarış21Department of Geography, Graduate School of Education, Çanakkale Onsekiz Mart University, Çanakkale, Turkey2Department of Geography, Faculty of Humanities and Social Sciences, Çanakkale Onsekiz Mart University, Çanakkale, Turkey
With climate change and urbanization processes, intensifying heat stress has been increasing the importance of climatic comfort important for outdoor activities. This study evaluates monthly and daily climatic comfort conditions in Çanakkale using Tourism Climate Index (TCI) and Holiday Climate Index (HCI) based on temperature, humidity, wind speed, sunshine duration, and precipitation data from 1975 to 2022. Long-term trends in climatic comfort were assessed using Kendall Tau-b and Pearson correlation tests. Green spaces are areas where outdoor activities in cities are densely concentrated and which positively influence climatic comfort. By evaluating the green space inventory of Çanakkale Municipality, the supportive role of green space capacity in climatic comfort was discussed. Results indicate that May, June, and September exhibit “Good–Excellent–Ideal” comfort levels, whereas January and December show only “Unfavourable–Marginal–Acceptable” conditions. Increasing summer temperatures and humidity significantly reduce comfort. The rise in the number of comfortable days over the past 30 years is associated with regional warming. Although the expansion of ideal days in the 2020s appears positive, growing urbanization may degrade future comfort conditions. Over the last 20 years, the city’s population increased by 76%, while total green-space area grew by only 4.4%, leading to a 40% decline in per-capita green space. Although small- and medium-scale green spaces have been prioritized to improve accessibility within the city, expanding large green areas is crucial for supporting climatic comfort and ecosystem services.
Keywords: Climatic comfort, Temporal changes, Green spaces, Çanakkale
Makale Dili: Türkçe