Aşırı Turizm Konulu Bilimsel Yayınların Bibliyometrik Analizi: R-Biblioshiny

Aşırı turizm, sürdürülebilir olmayan kitlesel turizm faaliyetlerinin hızla yaygınlaşması ve bu faaliyetlerin turizm amacıyla kentsel, kırsal ve kıyı alanlarının olumsuz biçimde kullanılmasına yol açmasıyla ilgili artan kaygıların bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Bu çalışma, aşırı turizm kavramına yönelik akademik literatürün gelişim dinamiklerini, tematik yapısını ve kavramsal evrimini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmada, 2017-2025 yılları arasında Web of Science veri tabanında yayımlanan ve “overtourism” anahtar kelimesini içeren İngilizce makaleler bibliyometrik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Analiz kapsamına alınan toplam 533 makale, R programlama dili tabanlı Bibliometrix paketi ve Biblioshiny arayüzü kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular, aşırı turizm literatürünün son yıllarda yüksek bir büyüme ivmesi yakaladığını ve özellikle 2020 sonrası dönemde akademik ilginin belirgin biçimde arttığını göstermektedir. En üretken dergilerin başında Sustainability, Journal of Sustainable Tourism ve Current Issues in Tourism yer alırken; İspanya, İtalya ve İngiltere literatüre en fazla katkı sağlayan ülkeler olarak öne çıkmaktadır. Anahtar kelime analizleri, aşırı turizm, sürdürülebilirlik, kentsel turizm, taşıma kapasitesi, COVID-19 ve Airbnb gibi kavramlarla güçlü biçimde ilişkilendirildiğini ortaya koymaktadır. Tematik evrim ve faktör analizleri, literatürün başlangıçta kavramsal tanımlamalar ve taşıma kapasitesi odaklıyken, zamanla yönetişim, sosyal etkiler, kentsel dönüşüm ve sürdürülebilir kalkınma eksenlerine doğru genişlediğini göstermektedir. Sonuç olarak, aşırı turizm araştırmalarının disiplinlerarası bir yapıya evrildiği, sürdürülebilir turizm politikaları ve destinasyon yönetimi bağlamında önemli araştırma fırsatları sunduğu değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Aşırı turizm, R-Biblioshiny, Web of Science.

Bibliometric Analysis of Scientific Publications on Overtourism: R-Biblioshiny

Overtourism has emerged as a result of growing concerns regarding the rapid spread of unsustainable mass tourism activities and the negative impact these activities have on the use of urban, rural, and coastal areas for tourism purposes. This study aims to reveal the developmental dynamics, thematic structure, and conceptual evolution of the academic literature on the concept of overtourism. In the study, English-language articles published in the Web of Science database between 2017 and 2025 that included the keyword “overtourism” were analyzed using bibliometric methods. A total of 533 articles included in the analysis were evaluated using the Bibliometrix package and the Biblioshiny interface, both based on the R programming language. The findings indicate that the overtourism literature has experienced a high growth trajectory in recent years, with academic interest notably increasing, particularly after 2020. The most productive journals include Sustainability, the Journal of Sustainable Tourism, and Current Issues in Tourism, while Spain, Italy, and the United Kingdom stand out as the countries contributing most significantly to the literature. Keyword analyses reveal strong associations with concepts such as overtourism, sustainability, urban tourism, carrying capacity, COVID-19, and Airbnb. Thematic evolution and factor analyses indicate that while the literature initially focused on conceptual definitions and carrying capacity, it has expanded over time to encompass governance, social impacts, urban transformation, and sustainable development. Consequently, it is assessed that research on overtourism has evolved into an interdisciplinary framework, offering significant research opportunities within the context of sustainable tourism policies and destination management.

Keywords: Overtourism, R-Biblioshiny, Web of Science.